NASA, Ay ve Mars keşiflerindeki kritik teknoloji ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla 302 yenilikçi projeyi seçti. Kurumun Küçük İşletme Yenilik Araştırması ve Teknoloji Transferi (SBIR/STTR) programı, toplam 171 milyon dolara kadar tohum yatırımı sağlayacak.
Yayımlanan NASA resmi bülteni, bu erken aşama araştırma ve geliştirme çalışmalarının Artemis programı ile ABD Ay Üssü kurma hedeflerine doğrudan katkı sunacağını belirtiyor. Seçilen projeler arasında yeni nesil bataryalar, zorlu Ay ortamına uygun robotik sistemler ve iniş pisti hazırlama araçları yer alıyor.
NASA SBIR/STTR programı, girişimcilerin ve küçük işletmelerin uzay görevlerine entegre edilebilecek teknolojileri ticarileştirmesini sağlayan aşamalı bir destek mekanizması olarak işliyor. Yeni açıklanan Faz 1 sözleşmeleri, önerilen yeniliğin uygulanabilirliğini kanıtlamak için proje başına 225 bin dolara kadar fon alıyor. Faz 2 aşamasındaki 98 sözleşme ise 2025 yılında seçilen projelerin prototip geliştirme ve teslimat süreçleri için 1 milyon 300 bin dolara kadar destek kazanıyor.
Destek kazanan şirketler ve projeler arasında Opterus Research and Development Inc. Faz 2 kapsamında 50 kilovata kadar ölçeklenebilen rulo güneş panelleri geliştiriyor. Intelligent Fiber Optic Systems Corp. Faz 1 kapsamında görme ve dokunma hissine sahip 3 metrelik robotik kol üretirken, Elementium Materials Inc. Faz 1 kapsamında eksi 60 santigrat derecede çalışan Ay bataryası tasarlıyor. Slate Geotechnical Consultants ve Colorado School of Mines ise Faz 1 (STTR) kapsamında tekrar kullanılabilir Ay iniş pisti ve regolit işleme teknolojileri üzerinde çalışıyor.
Opterus Research and Development şirketi, tozlu Ay ve Mars yüzeylerinde robotik olarak kurulabilen rulo güneş panelleri üretiyor. Elementium Materials ise ısıtıcı gerektirmeden 14 günlük dondurucu Ay gecesinde çalışabilen batarya modülleri tasarlıyor. Intelligent Fiber Optic Systems tarafından geliştirilen 3 metrelik robotik kol, yüzey dokusunu ve sıcaklığı ölçerek güneş panellerini temizleyebiliyor.
NASA bünyesindeki ileri teknoloji projeleri, uzun yıllardır farklı ülkelerden araştırmacıların katkılarıyla ilerliyor. NASA'da çalışan Türkler arasında yer alan Prof. Dr. Dilhan Eryurt, 1969 yılında Apollo Başarı Ödülü'nü kazanarak Ay görevlerinin bilimsel temelinde önemli bir rol oynamıştı. Günümüzde ise Deniz Burnham, Johnson Uzay Merkezi'nde görev yaparak Mart 2027'deki Uluslararası Uzay İstasyonu uçuşuna hazırlanıyor. Kurum bir yandan bu donanımları geliştirirken, diğer yandan NASA 2075 yılındaki yaşam için halktan fikir topluyor.








